ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
236
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
سپس ، پسرش نرسى به فرمانروائى رسيد و چهل سال سلطنت كرد . بعد هرمز بن بلاش بن اشكان بر اورنگ فرمانروائى
--> [ ( ) ] مهرداد اول كه دولت پارت را توسعه مىداد ، به ارمنستان رسيد و با كمك او در زمان آنتيوخوس اپىفانس ، ارامنه خود را از قيد سلوكىها آزاد نمودند . و در اينجا دولتى تشكيل شد كه سلطنت آن با يكى از - شاخههاى سلسلهء اشكانيان بود چنان كه والى ارشك از 150 تا 128 پيش از ميلاد در اين جا سلطنت كرد و بعد از او پادشاهان ديگرى بودند كه لقب شاهى داشته و دست نشاندهء شاهنشاهان اشكانى محسوب مىشدند . در زمان مهرداد دوم ، پادشاه ارمنستان آرتاگسياس نخواست از ايران تمكين نمايد . و مهرداد بعد از شكست فاحشى كه به سكها داد متوجه ارمنستان شده فاتح گرديد و براى تأمين دستنشاندگى ارمنستان ، پسر بزرگ تيگران پادشاه ارمنستان چند سال در دربار ايران بطور گروى اقامت نمود . بعدها در زمان تيگران حدود ارمنستان توسعه يافت چنان كه اين مملكت از خليج ايوس يعنى از درياى مغرب تا درياى خزر ممتد بود . شاهان اشكانى اهميت زياد به دستنشاندگى اين مملكت نسبت به ايران مىدادند . چنان كه در سر آن ، جنگها با رومىها نمودند . آسياى صغير - اين مملكت در زمان كورش بزرگ تابع ايران شد و در زمان اسكندر تابع مقدونى . بعد از او ، آسياى صغير زمانى تابع دولت سلوكىها و گاهى جزو مقدونى بود تا آنكه هر دو دولت ضعيف شده جزء دولت روم گرديدند و در آسياى صغير دولتهاى متعدد كوچكى مانند پونت ، كيليكيه ، پر گام ، بقيه ذيل در صفحه بعد